Responsible AI Platform
Artikel 4 van 1134%

Artikel 4: AI-geletterdheid

EU Official:
Van kracht sinds 2 feb 2025
Titel I: Algemene bepalingen

Officiële tekst

||

Bron: EUR-Lex, Verordening (EU) 2024/1689 — tekst ongewijzigd overgenomen.

📥 Download AI Act (PDF)

📘 Officiële Guidance

Gepubliceerd 2 feb 2025

AI-geletterdheidsverplichting (Art. 4)

De AI-geletterdheidsverplichting vereist dat alle organisaties die AI-systemen aanbieden of gebruiken ervoor zorgen dat hun personeel voldoende kennis heeft. De mate van vereiste kennis hangt af van de context, het type AI-systeem en de rol van de medewerker. Er is geen specifiek certificeringsvereiste; organisaties hebben flexibiliteit in hoe zij dit invullen.

Belangrijkste punten

  • Geldt voor ALLE organisaties die AI gebruiken of aanbieden, ongeacht risicoclassificatie
  • Kennis moet proportioneel zijn aan de rol en het type AI-systeem
  • Geen verplicht certificeringsprogramma — organisaties kiezen zelf de aanpak
  • Omvat begrip van werking, risico's, beperkingen en ethische aspecten
  • Van kracht sinds 2 februari 2025 — organisaties moeten nu al voldoen

🎯 Wat betekent dit voor u?

🏭 Aanbieder (Provider)
Zorg dat uw medewerkers die AI-systemen ontwikkelen en onderhouden voldoende kennis hebben. Dit omvat niet alleen technische kennis, maar ook begrip van ethische en juridische aspecten.
🏢 Deployer (Gebruiksverantwoordelijke)
Train uw medewerkers die met AI-systemen werken. Zij moeten de output kunnen interpreteren, beperkingen kennen, en weten wanneer menselijke interventie nodig is.
🏪 MKB / Startup
Begin met bewustwording: wat is AI, hoe werkt het, wat zijn de risico's? Onze AI Literacy Test helpt u het kennisniveau van uw team te meten.
🏛️ Overheid
AI-geletterdheid is essentieel voor ambtenaren die AI-ondersteunde beslissingen nemen. Investeer in training op alle niveaus — van beleidsmakers tot uitvoerders.

🛠 Relevante tools

⚖️ Gerelateerde handhaving

Nog geen handhavingsacties voor dit artikel. Volg ontwikkelingen via de Enforcement Tracker.

Kruisverwijzingen

Overwegingen

Veelgestelde vragen

Wat is AI-geletterdheid volgens de AI Act?
Artikel 4 verplicht aanbieders en gebruiksverantwoordelijken om te zorgen dat hun personeel voldoende kennis heeft van AI-systemen. Dit omvat begrip van de werking, risico's en beperkingen van de gebruikte AI.
Voor wie geldt de AI-geletterdheidsverplichting?
De verplichting geldt voor alle organisaties die AI-systemen aanbieden of gebruiken. Zowel aanbieders (providers) als gebruiksverantwoordelijken (deployers) moeten zorgen voor adequate AI-geletterdheid bij hun medewerkers.
Wanneer gaat artikel 4 over AI-geletterdheid in?
Artikel 4 is van toepassing sinds 2 februari 2025. Organisaties moeten nu al voldoen aan deze verplichting.
Moet ik als MKB ook voldoen aan artikel 4 van de AI Act?
Artikel 4 van de AI Act maakt geen algemene uitzondering voor het MKB. Wel voorziet de AI Act in ondersteunende maatregelen en eventueel verlichte verplichtingen voor kleine en middelgrote ondernemingen, afhankelijk van hun rol in de AI-waardeketen.
Hoe verhoudt artikel 4 van de AI Act zich tot de AVG/GDPR?
Artikel 4 van de AI Act werkt aanvullend op de AVG. Waar de AVG persoonsgegevens beschermt, richt de AI Act zich op de veiligheid en betrouwbaarheid van AI-systemen. Organisaties moeten aan beide regelgevingen voldoen wanneer hun AI-systeem persoonsgegevens verwerkt.
Wat zijn de deadlines voor artikel 4 van de AI Act?
De AI Act kent een gefaseerde invoering. Verboden AI-praktijken gelden vanaf februari 2025, verplichtingen voor hoog-risico AI-systemen vanaf augustus 2026, en overige bepalingen worden geleidelijk van kracht. De specifieke deadline voor artikel 4 hangt af van de categorie van de verplichting.
Geldt artikel 4 van de AI Act ook voor AI-systemen die ik inkoop?
Ja, artikel 4 van de AI Act kan ook relevant zijn wanneer u AI-systemen inkoopt. Als gebruiksverantwoordelijke (deployer) heeft u eigen verplichtingen onder de AI Act, ongeacht of u het systeem zelf heeft ontwikkeld of ingekocht bij een aanbieder.
Wat is het verschil tussen provider en deployer bij artikel 4 van de AI Act?
Bij artikel 4 van de AI Act is de provider (aanbieder) degene die het AI-systeem ontwikkelt of op de markt brengt, terwijl de deployer (gebruiksverantwoordelijke) degene is die het systeem onder eigen verantwoordelijkheid inzet. Beide rollen hebben verschillende verplichtingen.
Hoe toon ik aan dat mijn organisatie voldoet aan de AI-geletterdheidsverplichting?
Er is geen vast certificaat of examen vereist. U kunt compliance aantonen door trainingsplannen, deelnamecertificaten, interne richtlijnen en documentatie van gevolgde opleidingen bij te houden. Het niveau moet passend zijn bij de rol en context van de medewerker.
Welke medewerkers moeten AI-geletterd zijn volgens artikel 4?
Alle personeelsleden en andere personen die onder uw verantwoordelijkheid AI-systemen exploiteren of gebruiken. Dit omvat niet alleen technisch personeel, maar ook management, HR-medewerkers, klantenservicemedewerkers en iedereen die AI-output gebruikt voor besluitvorming.
Is er een boete als ik niet voldoe aan de AI-geletterdheidsverplichting?
Ja, artikel 4 is sinds 2 februari 2025 van kracht. Niet-naleving kan leiden tot boetes tot €15 miljoen of 3% van de wereldwijde jaaromzet. De precieze handhaving wordt bepaald door nationale toezichthouders.
Wat is het verschil tussen AI-geletterdheid en AI-training?
AI-geletterdheid gaat breder dan technische training. Het omvat het begrijpen van AI-mogelijkheden en -beperkingen, ethische overwegingen, risico's en de context waarin AI wordt ingezet. Technische AI-training richt zich specifiek op het bouwen of beheren van AI-systemen.
Geldt de AI-geletterdheidsverplichting ook als ik alleen ChatGPT of Copilot gebruik?
Ja, artikel 4 geldt voor alle gebruikers van AI-systemen, ongeacht of het gaat om zelf ontwikkelde systemen of commerciële tools zoals ChatGPT of Copilot. Medewerkers die deze tools gebruiken moeten begrijpen wat AI kan, wat de beperkingen zijn en hoe ze de output kritisch moeten beoordelen.

📬 AI Act Weekly

Ontvang elke week de belangrijkste AI Act ontwikkelingen in je inbox.

Aanmelden