College-voorstel AI Beleid
Kant-en-klare bestuursvoordracht
Dit modelvoorstel helpt u een AI-beleidskader ter vaststelling voor te leggen aan het college van B&W, de directie, of ander bevoegd orgaan. Pas de tekst aan aan uw specifieke situatie.
Onderwerp: Vaststelling AI-beleidskader [Naam organisatie]
1. Beslispunten
Het college wordt gevraagd te besluiten tot:
- Het vaststellen van het AI-beleidskader [Naam organisatie] 2025-2028 (bijlage 1);
- Het instellen van een AI-governance structuur bestaande uit een AI-coördinator, een AI-ethiekcommissie, en een operationeel AI-team;
- Het mandateren van wethouder [naam] als portefeuillehouder AI en digitalisering;
- Het beschikbaar stellen van €[bedrag] voor de implementatie in 2025, ten laste van [begrotingspost];
- Het informeren van de raad via bijgevoegde raadsinformatiebrief (bijlage 2).
2. Aanleiding
De Europese AI-verordening (EU AI Act) is op 1 augustus 2024 in werking getreden. Deze verordening stelt eisen aan overheden die AI-systemen gebruiken, met name wanneer deze systemen worden ingezet voor besluitvorming, dienstverlening of handhaving.
Uit inventarisatie blijkt dat [Naam organisatie] momenteel [aantal] AI-systemen en algoritmes inzet. [Aantal] hiervan vallen mogelijk onder de categorie "hoog-risico" volgens de AI Act. Zonder adequaat beleid lopen we risico op:
• Non-compliance met Europese regelgeving (boetes tot 7% van de omzet); • Reputatieschade bij incidenten met algoritmische besluitvorming; • Inbreuk op grondrechten van inwoners; • Gemiste kansen voor verantwoorde innovatie.
3. Samenvatting
Dit voorstel introduceert een integraal AI-beleidskader dat de kaders stelt voor verantwoord gebruik van AI binnen [Naam organisatie]. Het kader omvat:
• Principes voor verantwoorde AI (transparantie, non-discriminatie, menselijke controle); • Governancestructuur met heldere rollen en verantwoordelijkheden; • Procesafspraken voor inkoop, ontwikkeling en inzet van AI; • Registratieverplichtingen (Algoritmeregister); • Monitoring- en evaluatiecyclus.
Met dit beleid positioneren we ons als verantwoorde overheid die innovatie omarmt zonder concessies te doen aan publieke waarden en burgerrechten.
4. Afwegingen
5. Uitvoering
Download het volledige voorstel
Ontvang het complete College-voorstel AI Beleid met alle secties direct in uw inbox.
U ontvangt ook onze maandelijkse updates over AI governance voor overheden.
Volledige secties na registratie:
4. Afwegingen
4.1 Juridisch
De EU AI Act stelt directe verplichtingen aan overheden die AI-systemen "in gebruik nemen" (deployer-rol). Dit omvat eisen rond risicomanagement, transparantie, menselijk toezicht, en registratie. De Autoriteit Persoonsgegevens is aangewezen als toezichthouder. Dit beleidskader waarborgt compliance met deze verplichtingen.
4.2 Financieel
Voor implementatie wordt €[bedrag] gevraagd, bestaande uit: • Aanstelling AI-coördinator (0,5 FTE): €[bedrag] • Externe expertise (IAMA's, audits): €[bedrag] • Training medewerkers: €[bedrag] • Technische aanpassingen: €[bedrag] De investering weegt op tegen het risico van boetes (tot 7% omzet) en mogelijke schadeclaims.
4.3 Maatschappelijk
Inwoners hebben recht op begrijpelijke en eerlijke besluitvorming. Recent maatschappelijk debat (toeslagenaffaire, SyRI-arrest) toont de risico's van onzorgvuldig algoritmegebruik. Dit beleid verankert burgerrechten in onze digitalisering.
4.4 Organisatorisch
Het beleid vraagt capaciteit van afdelingen voor inventarisatie, risicobeoordeling en registratie. De AI-coördinator ondersteunt hierbij. In 2025 ligt de focus op de hoog-risico systemen.
5. Uitvoering
6. Communicatie
Na besluitvorming wordt de raad geïnformeerd via raadsinformatiebrief. Het beleidskader wordt gepubliceerd op de website. Bij implementatie van het Algoritmeregister wordt actief gecommuniceerd naar inwoners.
Media-aandacht is mogelijk. Woordvoering via portefeuillehouder in afstemming met communicatieadviseur.
7. Bijlagen
- Bijlage 1: AI-beleidskader [Naam organisatie] 2025-2028
- Bijlage 2: Concept raadsinformatiebrief
- Bijlage 3: Inventarisatie huidige AI-systemen
- Bijlage 4: Risico-analyse per systeem
- Bijlage 5: Kostenraming implementatie
[Plaatsnaam], [Datum]
Burgemeester en wethouders van [Naam Gemeente],
Tips voor aanpassing
- •Vul alle [placeholders] in met uw specifieke gegevens
- •Pas het aantal AI-systemen aan op basis van uw eigen inventarisatie
- •Stem de financiële paragraaf af met uw financieel adviseur
- •Laat het voorstel juridisch toetsen voor verzending
- •Voeg relevante lokale context toe (eerdere incidenten, raadsmoties)
Disclaimer: Dit modelvoorstel is een startpunt en dient aangepast te worden aan uw specifieke situatie. Raadpleeg uw juridische en bestuursadviseurs.
Gebaseerd op best practices gemeentelijke besluitvorming en EU AI Act vereisten
Versie januari 2025